'Hiç bedel ödemeden söz sahibi olmasınlar'

Genç Siviller tarafından düzenlenen programda konuşan Özbek, iki taraftan da zarar gören biri olduğunu ama hiç kimseye kırgın olmadığını ifade ederek, birine kırılması halinde çözüm bulamamaktan endişe ettiğini kaydetti.

Özbek, "Bu sorunu yaşayamayan ve hiç bedel ödemeyenler sorunla çok ilgilenir hale gelmiş; bu da hoşuma gitmiyor. Yani bu ülkedeki en büyük sorunlardan biri, birbirimizi anlayamama sorunu olduğunu düşünüyorum. Mesela bir arkadaşıma yaşadıklarımı anlattığım zaman, değiştiğini görüyorum ama bunlar çok zor ve uzun sürüyor. Şunu söylemek istiyorum; ne çok barışın, ne çok barışın dilini kullanalım. Hepimizin uzlaşacağı bir dil. Tabi ki çok barışın dili iyi ama birilerine zor gelirse ortak bir dil kullanalım." diye konuştu.

Genç Siviller'in Ankara'da konuğu olan İRA-Britanya müzakere sürecinin mimarı Lord John Alderdice, konuşmasının ardından soruları cevapladı.

Yıllardır ayrı bir psikolojide yaşayanların nasıl topluma adapte olduğunu soran Özbek'e Lord John Alderdice şöyle cevap verdi: "Bizim sürecimiz uzun geçti. Ekonomik olarak kendi memleketlerinde iş bulabiliyorlardı. Bu da istikrar veriyordu. Çok para harcadık bir de. Sivil toplumla harcadık. Hapiste olanlar için rehabilitasyonlar yaptık, bazıları da kendi emekli oldu. Bira içip geçmişi anlatan yaşlı insanlar oldu. Yani zaman çözdü. Yani artık bölge çatışmıyor ve yardım alıyor. Bu önemliydi ve suça bulaşanlar, gençlerle çalışmaya başladı. Ben de eskiden böyleydim ve zarar verir sana dediler. Üniversite profesörleri değil onlardan biri konuştu. Bu zor ama mümkün bir yol."

Eski PKK'lı Seydi Fırat ise 1993 yılında Türkiye'ye arkadaşlarıyla geldiğini ve amaçlarının iyi niyet ile silahların susması olduğunu belirtti.

Bu adımın önemli ve olumlu olduğunu ifade eden Fırat, diyalog eksikliğinin olduğunu ama şimdi psikolojik olarak birbirimize alışıldığını söyledi.

34 PKK'lının teslim olmasına da değinen Fırat, bunun iki tarafı da rahatlatan bir gelişme olduğunu savundu.

Ama milliyetçi kesimlerin tavır aldığına dikkat çeken Fırat, Türkiye'de bazı kesimlerin barışı reddettiğini ileri sürdü.

Savaştan değil barıştan korktuklarını iddia eden Fırat, tüm bunlara rağmen henüz bir yolun bulunamadığını belirtti.

Genç Siviller'e de teşekkür eden Fırat, Alderdice'den deneyimlerini Diyarbakır'da halka, Kürt siyasetçilere, BDP ve PKK ile paylaşmasının önemli olacağını savundu.

Gazeteci Orhan Miroğlu'nun kurulan komisyonların nasıl çalıştığına yönelik sorusuna ise Alderdice, "Partiler suça bulaşmadan siyaset yapanları denetlediler. Ben bu komisyonun başkanıydım. Bu komisyon orduyu da denetliyordu, silah kullanılmaması konusunda. Ve örgütü de denetledik. Evet dediklerimizi yapıyorlar veya yapmıyorlar diye. Bir süre sonra insanlar bize inandı bu insanlar diyorsa doğrudur dediler. Amerika'ya soruyorduk, dini liderlere, akademisyenlere soruyorduk. Ulaşıyorduk herkese ama kiminle konuştuğumuzu söylemiyorduk. Yani istihbaratı kimden aldığımızı söylemiyorduk. Herkesi denetliyorduk. Ama kimseye istihbarat vermiyorduk. Biz özel yetkili komisyonduk." karşılığını verdi.

'ÇEYREK ASIRDIR BU ORDU NE YAPIYOR?' DİYE SORMAK LAZIM

Konferansa katılan Prof. Dr. Doğu Ergil de dilin bir iletişim aracı, bir anlayış aktarımı olduğuna dikkat çekti.

Hem uzlaşmacı, hem kavgacı, hem de oyalayıcı da olabileceğini dile getiren Ergil, "Kendilerini genç ve kart siviller olarak görenler, bizler; 'Bir çeyrek asırdır bu ordu ne yapıyor' diye sormak lazım. Ayna tutmak lazım kendimize. Türkler için bu bakış. Şimdi Kürt için yani Kürt tarafına gidelim sonu olamayan bir mücadeleye ve sürekli olarak çocuklarını gönderdikleri mücadeleyi kendilerini tüketen bir mücadele olduğunu göstermek gerek. Sürekli olarak tekrarlanan şeyden bir sonuç çıkmaz. Barış birçok araç ile yapılır, yani savaş iki tarafla yapılır ama barış çok tarafla yapılır. O yüzden de barışta bütün bu tarafların katılımı yapılması gerek. Bu bir diyalog değil zorunluluk. Megalog ile yapılması gerekir. Yani bu olmalı." dedi.

KADEP Başkanı Şerafettin Elçi, kendisinin sorunun çözümü konusunda umutlu olduğunu söyledi.

Elçi'nin "Sorunun çözümüne yönelik görüşmelerde resmi makamlara iletildiğinde ne ile karşılaştı ve iyi niyet sezebildi mi?" sorusuna İRA-Britanya müzakere sürecinin mimarı Lord John Alderdice, şu karşılığı verdi: "Kiminle konuşup konuşmadığımı söylemeyeceğim. Toplumun her kesiminde ve üst düzeyde insanlar var problemi aşmak isteyenler. Aşmazlarsa problemler daha da ağırlaşacak ve hiçbir lider ülkenin sorunla yaşmasını istemez. Ama şu var; belki nasıl yapacaklarını bilmiyorlardır. Dışardan yardım alabilirler."

(CİHAN)