Kör testereyle ameliyat olmaz

Sedat Laçiner'in yazısı...

Terör, özellikle etnik bir sorunla ve bölgesel geri kalmışlıkla birleştiği zaman daha içinden çıkılmaz bir hal alıyor. Güneydoğu’da yaşanan da budur. Kürt Sorunu, Terör Sorunu ve Güneydoğu (Kalkınma) Sorunu olarak 3 ayrı sorunumuz var. Bunların nedenleri hem birbiriyle ilişkili, hem de birbirinden çok farklı. Dolayısıyla çözümde de iyi bir karışımı yakalamak gerekiyor. Ekonomik, toplumsal, siyasal, hukuksal ve polisiye-askeri önlemlerin hepsine belli dozlarda ve eş zamanlı olarak ihtiyaç var. Birini yapıp diğerini eksik bırakırsanız kalkınma sorununu belki hal yoluna koyarsınız, ancak terörü hortlatabilirsiniz. Örneğin sadece ekonomik yatırım yaparak terörü önleyemezsiniz. Aynı şekilde doğru dozajları tutturamazsanız yarardan çok zarar görürsünüz. Örneğin askeri tedbirlerde aşırıya kaçarsanız terör kitlesel bir harekete dönebilir. Güneydoğu’da bu hataların neredeyse tamamı on yıllarca yapıldı. Yukarıda saydığımız alanların neredeyse hiçbirinde doğru zamanlama ve doz ayarı tutturulamadı. Böylece sorun kronikleşti. Terör ile etnik sorun ve yoksulluk iç içe girdi. Böylece çözüm daha bir zorlaştı.

***

Türkiye özellikle Öcalan’ın yakalanmasından sonra çözüm yönündeki gayretlerini arttırdı ve hatalarını düzeltme yönünde daha bir kararlı göründü. Mevcut hükümet ise 2002’den bu yana çözüme odaklanmış durumda: Bölgeye milyarlarca lira yatırıldı. Altyapı eksiklikleri önemli oranda giderildi. Sağlıktan yolların inşasına kadar Doğu-Batı ayrımı gözetilmeksizin yatırım yapıldı. Dezavantajlı gruplara dönük sosyal yardımlarda adeta patlama yaşandı. Ayni yardımlara ek olarak özürlülere, yaşlılara ve kız çocuklarına yapılan sosyal yardımlar da Türkiye’nin geçmişte görmediği bir düzeye çıktı. Bölgede nüfusunun tamamına yakını yeşil kartlı iller bile var. Bazı kentlerde bölge insanı yeşil kartın getirdiği avantajları kaybetmemek için işe girerken sigortalı yapılmamayı bile talep edebiliyor. Kısacası bölgede devletten yardım almayan hane kalmadı gibi.

***

Ekonomik yatırımlara ek olarak siyasi ve hukuki alanda da ezber bozan cesur adımlar atıldı. Meclis’te ve yerel yönetimlerde Kürtçü için, bazen yasalar da zorlanarak, siyasetin alanı genişletildi ki terör dışında bir çıkış kapısı oluşabilsin. Kürtçe yayımcılık ve daha birçok alanda atılan adımlar ve verilen sözler bir yönüyle devletinin kodlarıyla oynamaktı ve devlet tüm bu riskli adımları insan hakları ve demokratikleşme adına attı.

Kısacası Demokratik Açılım adına yapılan pek çok iş var. Başarılar geçmişle kıyaslanamaz. Ancak, daha önce de söyledik, adımların zamanlaması, eş zamanlı gerçekleştirilmesi ve dozajı çok önemli. Bunun için de iyi bir ekip gerekiyor. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ve Başbakan Tayyip Erdoğan bu operasyonlarda çok başarılılar. Cesur davranıyorlar, ama aynı zamanda adeta bir tür cerrah hassasiyeti ile hareket ediyorlar. Ancak uyumlu ve güçlü bir ekiple ne kadar destekleniyorlar, işte orada soru işaretleri var. Bundan çok daha önemlisi ise terörle silahlı mücadele kısmında yaşanıyor. Teröristle mücadele terörle mücadelenin % 10’unu bile oluşturmaz, ancak silahları susturmadan da geri kalan % 90’ı yapamazsınız. Zaten çözüm için güvenlik güçlerinden beklenen de diğer araçların uygulanabilmesi için zaman kazandırmasıdır, daha ötesi değil.

Hükümet bu noktada çok talihsiz. Çünkü teröristle mücadele yapımız hantal, yetersiz, etkisiz, çoğu noktasında yozlaşmış ve çağının çok gerisinde kalmış bir durumda. Hatta belgeler gösteriyor ki belli noktalarda içine de sızılmış. Yani ihanet de var. Bu şartlar altında terörle mücadele etmek ve Kürt sorununu çözmeye çalışmak kör testereyle ameliyat yapmaya benziyor.

Star